Praatcolumn Adri: januari 2011

Wat vindt Adri van religie en spiritualiteit? Wat betekenen vaste gewoontes voor mensen met de ziekte van Alzheimer? In haar eigentijdse manier geeft Adri haar mening en bevindingen over deze dingen! Elke maand schrijft Adri een column over haar dagelijkse leven.

Het is jullie allang bekend dat mijn vader in een van de woongroepen van het verpleeghuis Maartenshof woont. Het leuke van dit verpleeghuis is dat men in dit gebouw o.a. lezingen organiseert. Van de familie van de medebewoners van deze woongroep kreeg ik een advies een van deze lezingen die door het Alzheimercafé wordt georganiseerd. Via Internet las ik dat het thema van de lezing “Rituelen geven houvast” werd gegeven.
Dit thema deed mij wat religieus en spiritueel aan. Enerzijds sprak dat mij niet aan. Anderzijds wekte dat mijn nieuwsgierigheid toch op zodat ik heb besloten deze lezing over dit thema bij te wonen. Dus heb ik een gebarentaaltolk ingeschakeld.
Het was achteraf toch een interessante lezing.

In werkelijkheid hoeft dat niet te worden geassocieerd met religie en spiritualiteit.
De spreekster gaf o.a. een mooi voorbeeld over de rituelen oftewel de vaste gewoonten. De dementerende en oude vrouw liep iedere dag op een gegeven moment heel diep gebogen met haar zwaaiende rechterhand heen en weer in een verpleeghuis. De verzorgster zag dat en vond het raar zodat zij contact had opgenomen met haar familieleden. Daardoor werd dat veel duidelijker. Dit vrouwtje heeft heel lang in de boerderij gewoond. Het was haar gewoonte dat zij ’s morgens om zeven uur opstond om haar kippen in de kippenhok van haar boerderij te voeren. Vandaar de gebogen houding met haar zwaaiende rechterhand. De verzorgster kreeg er begrip voor en kwam op het idee om ’s morgens om zeven uur samen met haar te lopen naar de kippenhok waarover het verpleeghuis ook beschikt om de kippen te voeren. Daar knapte dit vrouwtje zich enorm op en werd zij spraakzamer.
Het is niet zo dat de dementerenden alleen de vaste gewoonten oftewel obsessies hebben. Wij, de niet-dementerenden hebben ook onze eigen gewoonten. Dat wilde Marc aanvankelijk niet geloven, hahaha! Ik vroeg hem wat hij ’s morgens altijd doet als hij opstaat. Zijn antwoord kwam prompt: krant lezen. Ik kaatste terug met de opmerking dat hij de krant vaak las op de w.c. en ik de zwarte inktvlekken aan de w.c.-deur vaak moest schoonmaken.
Ik heb ook mijn eigen gewoonten. Na het opstaan maakte ik onze bed op en vlak na het ontbijt kon ik niet nalaten een paar puzzels o.a. ana- en cryptogram op te lossen en dan krant lezen. Daarna ging ik pas lekker activiteiten ondernemen.
Voorts vertelde de spreekster dat deze gewoonten structuur geven in het  menselijke leven en de dementerenden zich daardoor prettiger en rustiger voelen. Dat is zo. Dat heb ik ook bij mijn vader gemerkt. Hij heeft altijd een boek bij zich en leest steeds in zijn boek. Een keer deelde ik hem mede dat ik een van zijn oude boeken heb gelezen en hem een klein samenvattinkje daarover weergaf. Tot mijn aangename verrassing begreep hij mijn relaas. Dat zag ik aan zijn heldere ogen.
Ik heb dus de spreekster gevraagd of een hobby ook structuur biedt in het leven. Zij beaamt dat.

Daarom is het belangrijk dat de verzorging en de familieleden daar rekening mee houden. Daardoor komen de dementerenden wat beter uit de verf.
De lezing verliep heel rustig en ontspannen. Iedereen mocht de spreekster af en toe onderbreken om vragen te stellen. Het is ook de gewoonte na de lezing een liedje te gaan zingen. Daar deed ik natuurlijk niet aan mee, maar de tolk zong dat toch voor mij. Leuk!

De tijd vloog echt. Iedereen ging net als ik niet direct naar huis. Ik bleef rondneuzen en keek even naar de tafel van het kraampje van het Alzheimercafé. Daarna ging ik met een prettig gevoel naar huis.